Naomi Osaka và bộ trang phục tri ân Iverson: Chiến thắng 7-6, 7-6 hé lộ điều gì về phong độ hiện tại?

Khi Naomi Osaka bước ra sân Arthur Ashe trong bộ trang phục trắng đỏ, tóc tết cornrows, đầu quấn băng đô, tay đeo băng tay – tất cả đều là lời tri ân tới huyền thoại bóng rổ Allen Iverson – khán giả New York đã vỡ òa. Nhưng trận đấu vòng 1 US Open của cô với Zakharova không hề dễ dàng như vẻ ngoài hào nhoáng đó. Chiến thắng 7-6, 7-6 sau hai loạt tiebreak là một tín hiệu đáng suy nghĩ, không chỉ về mặt thời trang mà còn về phong độ thực sự của tay vợt từng hai lần vô địch giải đấu này. Tôi đã theo dõi rất nhiều trận đấu của Osaka từ trước khi cô sinh con, và nhìn vào cách cô giành chiến thắng này, tôi không khỏi nhớ đến những phân tích về khối lượng vận động và cường độ thi đấu mà tôi thường áp dụng cho các vận động viên khác.

Osaka đã trở lại sau thời gian sinh con, nhưng cô chưa tìm lại được đỉnh cao phong độ. Tại US Open năm nay, cô không được xếp hạt giống, phải đối mặt với một đối thủ vòng 1 có thứ hạng thấp hơn hẳn. Việc phải cần đến hai loạt tiebreak để phân thắng bại cho thấy khả năng trả giao bóng của cô vẫn chưa thực sự hiệu quả. Trong suốt hai set đấu, Osaka không thể bẻ được game giao bóng của Zakharova, một điều mà ở thời kỳ đỉnh cao, cô thường làm được một cách dễ dàng. Bối cảnh văn hóa cũng rất đặc biệt: New York Knicks vừa giành chức vô địch NBA lần đầu tiên sau 52 năm, tạo nên cơn sốt bóng rổ tại thành phố này. Nike đã khéo léo tận dụng thời điểm này để tạo nên một chiến dịch quảng bá xuyên môn thể thao, với cả Osaka và Sabalenka – tay vợt số 1 thế giới – đều mặc trang phục lấy cảm hứng từ bóng rổ. Điều này cho thấy Nike đang xem Osaka như một biểu tượng văn hóa toàn cầu, không chỉ là một tay vợt.

Nhìn vào tỷ số 7-6, 7-6, tôi nhớ lại những phân tích mà tôi đã thực hiện trong nhiều năm theo dõi quần vợt chuyên nghiệp. Một chiến thắng mà không bẻ được game giao bóng nào của đối thủ cho thấy khả năng trả giao bóng đang là điểm yếu lớn nhất của Osaka. Trong các trận đấu gần đây sau khi trở lại, cô thường có những trận thắng không thuyết phục, và trận này là một ví dụ điển hình. Dữ liệu không biết nói dối, nhưng cơ thể luôn biết giấu bệnh. Tuy nhiên, chiến thắng cả hai loạt tiebreak cũng cho thấy tâm lý thi đấu của cô vẫn rất vững vàng trong những thời điểm quyết định. Điều này có thể là dấu hiệu tích cực cho thấy cô vẫn còn khả năng thi đấu dưới áp lực cao. Nhưng cần phải nhìn nhận thực tế: Zakharova không phải là một đối thủ mạnh, vì vậy chiến thắng này chưa nói lên nhiều điều về việc liệu Osaka có thể cạnh tranh với những tay vợt hàng đầu hay không.

Khi phân tích sâu hơn, tôi nhận thấy rằng tỷ số 7-6, 7-6 không chỉ phản ánh khả năng trả giao bóng yếu kém, mà còn cho thấy Osaka đang gặp khó khăn trong việc tạo ra cơ hội bẻ game. Trong quá khứ, cô thường tận dụng tốt những điểm số quan trọng để giành break. Nhưng ở trận này, cô có vẻ thiếu kiên nhẫn trong các pha bóng dài, và thường mắc lỗi tự đánh hỏng ở những thời điểm quyết định. Điều này có thể là do cô chưa có đủ sự tự tin sau thời gian dài nghỉ thi đấu, hoặc do khối lượng tập luyện chưa đủ để duy trì cường độ cao suốt cả trận. Tôi từng chứng kiến nhiều trường hợp vận động viên trở lại sau chấn thương hoặc sinh con gặp phải vấn đề tương tự, và họ thường cần thêm thời gian để tìm lại cảm giác bóng tốt nhất.

Một điểm đáng chú ý khác là việc Osaka phải thi đấu với cường độ cao ngay từ vòng 1. Nếu cô tiếp tục phải trải qua những trận đấu căng thẳng như vậy, nguy cơ chấn thương sẽ tăng lên. Tôi không tin vào tai nạn; tôi chỉ tin vào những rủi ro chưa được lập bảng. Với lịch sử chấn thương và những vấn đề tâm lý của Osaka, việc phải thi đấu nhiều set tiebreak ngay từ đầu giải là một tín hiệu không tốt. Cô cần phải tìm cách giành chiến thắng thuyết phục hơn để tiết kiệm thể lực cho những vòng đấu sau.

Có một góc nhìn phản trực giác rằng chiến thắng này có thể là một tín hiệu xấu hơn là tốt. Nếu Osaka không thể bẻ game của một đối thủ ngoài top 100, thì khi gặp những tay vợt như Sabalenka, Swiatek hay Gauff, cô sẽ gặp rất nhiều khó khăn. Sự chú ý của truyền thông đang đổ dồn vào bộ trang phục tri ân Iverson, và điều này có thể tạo ra một sự xao nhãng không đáng có. Tôi đã theo dõi rất nhiều trường hợp vận động viên bị cuốn vào những câu chuyện bên ngoài sân đấu và đánh mất sự tập trung cần thiết. Osaka cần phải nhớ rằng cô đến đây để thi đấu, không phải để trình diễn thời trang. Nếu cô thua ở vòng 2 hoặc vòng 3, câu chuyện thời trang này có thể nhanh chóng bị xoay chuyển thành một lời chỉ trích rằng cô đang quá tập trung vào hình ảnh mà quên mất việc cải thiện kỹ thuật. Điều này sẽ tạo ra áp lực tâm lý không nhỏ.

Hơn nữa, việc không được xếp hạt giống đồng nghĩa với việc Osaka có thể phải đối mặt với một tay vợt hàng đầu ngay từ vòng 3. Nếu cô không cải thiện khả năng trả giao bóng, cô sẽ gần như không có cơ hội tiến sâu. Đây là một thách thức lớn, và chiến thắng 7-6, 7-6 trước một đối thủ yếu hơn không mang lại nhiều sự tự tin.

Osaka cần phải chứng minh rằng cô vẫn là một tay vợt cạnh tranh, không chỉ là một biểu tượng thời trang. Nếu cô có thể tiến sâu vào tuần hai của giải, bộ trang phục này sẽ trở thành một phần của chiến tích. Nhưng nếu thua sớm, nó sẽ bị coi là một sự xao nhãng. Câu hỏi đặt ra: Liệu chiến thắng 7-6, 7-6 này là bước khởi đầu cho một cuộc trở lại thực sự, hay chỉ là một khoảnh khắc hào nhoáng trong một sự nghiệp đang dần lụi tàn? Chỉ có thời gian và những trận đấu tiếp theo mới trả lời được. Tôi sẽ theo dõi sát sao các trận đấu của cô ở vòng 2 và vòng 3, bởi vì đó sẽ là những bài kiểm tra thực sự cho phong độ của cô.